Część preparatów na zapalenie spojówek łagodzi objawy i poprawia komfort, inne działają bezpośrednio na źródło zakażenia i są dostępne wyłącznie na receptę. Sprawdź, jakie krople stosuje się w poszczególnych typach zapalenia spojówek i kiedy konieczna jest konsultacja lekarska.
Krople do oczu na zapalenie spojówek – jakie leki stosuje się przy różnych rodzajach zapalenia?
Krople do oczu stosowane w zapaleniu spojówek różnią się składem i mechanizmem działania. Wynika to z tego, że stan zapalny może rozwijać się na innych podłożach.
W zależności od przyczyny wykorzystuje się:
- preparaty przeciwbakteryjne – w zakażeniach bakteryjnych;
- leki przeciwwirusowe – w wybranych infekcjach wirusowych;
- krople przeciwalergiczne – w reakcjach nadwrażliwości;
- preparaty nawilżające i osłaniające – jako wsparcie leczenia i łagodzenie objawów.
Część kropli dostępna jest bez recepty i stosuje się je głównie w celu zmniejszenia pieczenia, suchości czy uczucia piasku pod powiekami. Preparaty na receptę mogą zawierać substancje działające bezpośrednio na przyczynę zapalenia lub silniej wpływające na przebieg reakcji zapalnej.
Jak lekarz decyduje o wyborze odpowiednich kropli do oczu?
Krople do oczu z antybiotykiem – leczenie zapalenia spojówek o podłożu bakteryjnym
W przypadku bakteryjnego zapalenia spojówek stosuje się krople zawierające antybiotyki – choć nie zawsze.
Substancje wykorzystywane w tej grupie to m.in.:
- tobramycyna – aminoglikozyd, działa bakteriobójczo,
- ofloksacyna i cyprofloksacyna – fluorochinolony, o szerokim spektrum działania,
- azytromycyna – makrolid, stosowana miejscowo w zapaleniach bakteryjnych.
Antybiotyki w kroplach działają w miejscu bytowania bakterii. Dzięki temu stężenie leku w obrębie spojówki jest wysokie, a wpływ na cały organizm ograniczony.
Po podaniu do worka spojówkowego lek rozprowadza się po powierzchni oka. Następnie substancja aktywna przenika do tkanek i oddziałuje bezpośrednio na drobnoustroje.
Takie leczenie wprowadza się, gdy objawy towarzyszące zapaleniu sugerują mocno rozwinięte zakażenie bakteryjne. Wiele przypadków bakteryjnego zapalenia spojówek ma przebieg samoograniczający, dlatego samo stwierdzenie stanu zapalnego rozwijającego się na tym podłożu nie jest jeszcze jednoznaczne z koniecznością wdrożenia antybiotykoterapii.
Łagodny przebieg często pozwala na ograniczenie się do leczenia objawowego. Krople z antybiotykiem zaleca się w określonych przypadkach.
Lekarz może przepisać krople do oczu dostępne na receptę, gdy u pacjenta pojawia się:
- gęsta ropna wydzielina;
- obrzęk;
- nasilone zaczerwienienie;
- podrażnienie oczu.
Wdrożone leczenie może skrócić czas trwania objawów i ograniczyć szerzenie zakażenia.
Krople na wirusowe zapalenie spojówek – czy leki zwalczają wirusy?
W większości przypadków wirusowego zapalenia spojówek nie stosuje się leków działających bezpośrednio na wirusy. Dotyczy to głównie infekcji wywołanych przez adenowirusy (patogenów odpowiadających za większość diagnozowanych powierzchownych zakażeń oczu).
W leczeniu stosuje się przede wszystkim preparaty, które łagodzą objawy i wspierają regenerację:
- sztuczne łzy – poprawiają nawilżenie i zmniejszają uczucie piasku pod powiekami;
- inne preparaty o działaniu nawilżającym – stabilizują film łzowy i zabezpieczają nabłonek spojówki;
- krople do oczu o działaniu osłaniającym – ograniczają podrażnienie oczu i zwiększają komfort.
Najczęściej wykorzystywane są:
- kwas hialuronowy (hialuronian sodu) – wiąże wodę i tworzy warstwę ochronną na powierzchni oka, dzięki czemu zmniejsza tarcie powiek i wspiera regenerację nabłonka;
- hypromeloza (HPMC) – zwiększa lepkość łez i wydłuża ich utrzymywanie się na powierzchni gałek ocznych;
- karbomer – tworzy żelową warstwę ochronną, która stabilizuje film łzowy, chroni przed wysychaniem i poprawia nawilżenie oczu;
- dekspantenol – wspiera odbudowę nabłonka, łagodzi podrażnienie i zmniejsza zaczerwienienie spojówek;
- ektoina – stabilizuje błony komórkowe i działa ochronnie na powierzchnię oka, zmniejszając podrażnienie wywołane czynnikami środowiskowymi.
Wiele wyżej wymienionych składników kropli do oczu bez recepty wykorzystuje się również w przypadku alergicznego zapalenia spojówek, ponieważ wiele objawów stanu zapalnego w obu przypadkach się ze sobą pokrywa. Zarówno przy infekcji wirusowej, jak i w alergii pacjenci zgłaszają łzawienie, pieczenie, swędzenie i objawy zespołu suchego oka.
Leczenie opryszczkowego zapalenia spojówek
Inny schemat leczenia stosuje się w opryszczkowym zapaleniu spojówek, wywołanym przez wirusa opryszczki (HSV).
W tym przypadku konieczne jest zastosowanie leków przeciwwirusowych – np. acyklowiru lub gancyklowiru (dostępnych w formie maści do oczu). Hamują one namnażanie wirusa poprzez zaburzenie syntezy jego materiału genetycznego.
HSV ma zdolność wnikania do komórek i utrzymywania się w organizmie w formie utajonej. W trakcie aktywnej infekcji namnaża się wewnątrz komórek nabłonka oka i może zajmować nie tylko spojówkę, ale również rogówkę. To zmienia przebieg choroby – stan zapalny nie ogranicza się tylko do powierzchni oka.
Jak działają krople na alergiczne zapalenie spojówek?
W alergicznym zapaleniu spojówek stosuje się krople przeciwalergiczne. Ich działanie jest ukierunkowane na mechanizmy reakcji nadwrażliwości.
W kontrolowaniu reakcji alergicznych najczęściej wykorzystuje się:
- leki przeciwhistaminowe (np. olopatadyne, ketotifen);
- stabilizatory komórek tucznych (np. kromoglikan sodowy).
Krople na zapalenie spojówek na receptę – lista leków
Krople do oczu z antybiotykiem:
- Tobrex (tobramycyna);
- Brazoflamin, Mybracin i Tobradex (połączenie antybiotyku – tobramycyny i glikokortykosteroidu – deksametazonu);
- Floxal, Oflodinex i Ofloxamed (ofloksacyna);
- Ciloxan i Cipronex (cyprofloksacyna);
- Azyter (azytromycyna).
Wirusowe zapalenie spojówek zazwyczaj nie wymaga stosowania silnych leków, jednak wyjątkiem jest jego opryszczkowa postać.
Leki przeciwwirusowe dostępne na receptę to:
- Viru-POS (acyklowir);
- Virgan (gancyklowir).
Leki na zapalenie spojówek bez recepty – skuteczne preparaty
Krople nawilżające oczy i łagodzące objawy zapalenia spojówek dostępne bez recepty to m.in.:
- Hialeye i Crossvi intense (kwas hialuronowy);
- KeratoStill (hypromeloza i dekspantenol);
- Artelac (hypromeloza);
- Vizik (karbomer i dekspantenol);
- Thealoz Duo Gel (karbomer, kwas hialuronowy i trehaloza);
- Bepanthen Eye (kwas hialuronowy i dekspantenol);
- Alectoin i ectoAlerg (ektoina);
- Ektin (ektoina i kwas hialuronowy).
Leki przeciwhistaminowe i przeciwalergiczne dostępne bez recepty (stosowane w przypadku zapalenia spojówek o podłożu alergicznym):
- Oftahist, Olodon Free, Opatanol i Starazolin Alergia (olopatadyna);
- Allergo-COMOD, Allergocrom i Polcrom (kromoglikan sodowy).